Từ 1/7, Chủ tịch UBND cấp xã được cấp sổ đỏ lần đầu cho người dân

Chính thức phân quyền mạnh mẽ cho cấp xã trong quản lý đất đai

Ngày 12/6/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định 151/2025/NĐ-CP về việc phân định thẩm quyền, phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực đất đai giữa các cấp chính quyền địa phương.

Theo đó, nhiều thẩm quyền trước đây thuộc UBND cấp huyện đã được chuyển giao cho Chủ tịch UBND cấp xã, giúp đơn giản hóa quy trình giải quyết hồ sơ đất đai cho người dân.

Những quyền hạn quan trọng được chuyển giao cho cấp xã

Cụ thể, tại Điều 5 Nghị định 151, một loạt nhiệm vụ thuộc thẩm quyền cấp huyện được giao về cho Chủ tịch UBND xã thực hiện, bao gồm:

• Cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) lần đầu cho cá nhân, tổ chức theo các điều khoản cụ thể tại Luật Đất đai.

• Phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi thu hồi đất.

• Ban hành thông báo thu hồi đất, quyết định cưỡng chế thu hồi đất.

• Quyết định giá đất cụ thể, phê duyệt phương án cưỡng chế, quyết định giá bán nhà tái định cư trong địa bàn xã.

• Xác định lại diện tích đất ở, ghi nhận các thay đổi về diện tích, hình thức sử dụng đất cho hộ dân.

• Thực hiện giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất trong phạm vi thuộc thẩm quyền cá nhân, cộng đồng dân cư theo quy định.

• Thành lập Hội đồng thẩm định giá đất cụ thể trong một số trường hợp nhất định.

Trách nhiệm phối hợp giữa cấp tỉnh, huyện và xã

Bên cạnh việc trao quyền cho cấp xã, Nghị định cũng phân định rõ ràng trách nhiệm giữa các cấp:

• UBND cấp tỉnh tiếp tục thực hiện quản lý nhà nước cấp vĩ mô: duyệt quy hoạch sử dụng đất, lập dự án tái định cư, công khai dự án chậm tiến độ sau 12 tháng…

• UBND cấp xã đảm nhiệm: lập, điều chỉnh và công khai quy hoạch sử dụng đất cấp xã, triển khai kế hoạch sử dụng đất 5 năm, tổ chức thực hiện bồi thường, tái định cư, cưỡng chế thu hồi đất, tham gia thẩm định bảng giá đất, xử lý tranh chấp, phát hiện vi phạm trong quản lý đất đai.

Ý nghĩa của việc phân quyền đất đai cho cấp xã

Việc giao thêm thẩm quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã trong lĩnh vực đất đai có thể coi là một bước đi đột phá của Chính phủ trong công cuộc cải cách thủ tục hành chính.

• Rút ngắn thời gian chờ đợi hồ sơ đất đai

• Giảm bớt áp lực cho cấp huyện, tỉnh

• Đưa thủ tục đất đai gần hơn với người dân địa phương

• Tăng cường tính chủ động, minh bạch và trách nhiệm của chính quyền cấp xã

Về lâu dài, nếu được thực hiện nghiêm túc và minh bạch, cơ chế này sẽ giúp tăng tốc quá trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, tháo gỡ các điểm nghẽn trong chuyển nhượng, thế chấp, phát triển dự án, góp phần thúc đẩy thị trường bất động sản vận hành ổn định hơn.